Kurkuma gezond: Wat zijn de gezonde en cosmetische eigenschappen van kurkuma?

Hoe gezond is kurkuma? Hoewel kurkuma vooral bekend is vanwege zijn gebruik als kruid, zijn er nog veel meer redenen om kurkuma te kopen. De ontstekingsremmende eigenschappen, anti-diabetische effecten en antioxiderende eigenschappen zijn slechts enkele van de vele voordelen van dit superfood.

Volgens de Ayurvedische geneeskunde helpt kurkuma de lever te ontgiften, het immuunsysteem te versterken en de algehele gezondheid te verbeteren. Als je de voorkeur geeft aan natuurlijke cosmetica, kan kurkuma je bovendien helpen om voor je huid te zorgen. We horen je al denken, is dit een fabeltje? Wees niet bang! In dit artikel laten we je zien welke eigenschappen van kurkuma door de wetenschap zijn bevestigd.

Belangrijk om te weten

  • Er zijn verschillende manieren waarop je kurkuma kunt gebruiken. Als je kurkuma oraal inneemt, heeft het ontstekingsremmende, spijsverterings-, antioxiderende, hypoglycemische en hepatoprotectieve eigenschappen. Door het op het gezicht aan te brengen, kan het helpen bij de behandeling van acne, psoriasis en andere huidaandoeningen.
  • Kurkuma biedt veel voordelen, of je het nu als poeder of in de vorm van een supplement inneemt. In het laatste geval is de concentratie curcumine hoger dan het geval is bij kurkumapoeder.
  • Voor mensen die lijden aan artritis, diabetes type II, het prikkelbare darmsyndroom en een zware spijsvertering, kan kurkuma een uitstekende aanvulling zijn op de behandeling van hun ziekte.

Alles wat je moet weten over kurkuma en zijn eigenschappen

De gezonde eigenschappen van kurkuma zijn vooral te danken aan de aanwezigheid van curcumine,  de ontstekingsremmende stof die de kurkuma zijn intens oranje kleur geeft. Gedurende een lange tijd al, wordt binnen de Ayurvedische geneeswijze kurkuma gebruikt om veel verschillende symptomen te bestrijden. Tegenwoordig raakt ook de westerse geneeskunde steeds meer geïnteresseerd de werking van kurkuma.

Eigenschappen van kurkuma volgens de Ayurvedische geneeswijzeEigenschappen van kurkuma die wetenschappelijk zijn bewezen
  • Ontgiftend, zuiverend: zuivert het bloed, de huid, de lever en de luchtwegen
  • Antiseptica, desinfecterend
  • Pijnstillend
  • Ontstekingsremmend
  • Helpt bij het verdrijven van darmgas
  • Verbeterde spijsvertering
  • Geeft energie
  • Immunostimulantia
  • Lijkt een antikankerwerking te bezitten
  • Snellere wondgenezing
  • Ontstekingsremmend
  • Antioxidant
  • Verbeterde spijsvertering
  • Hypoglycemische middelen
  • Hepatoprotective
  • Neuroprotectief
  • Antimicrobieel
  • Chemopreventief (lijkt een antikankerwerking te bezitten)
  • Snellere wondgenezing

Wat zegt de wetenschap over of kurkuma gezond is?

De voordelen van kurkuma zijn voornamelijk te danken aan de bewezen ontstekingsremmende en antioxiderende werking van curcumine. In de afgelopen decennia zijn de eigenschappen van kurkuma grondig door wetenschappers bestudeerd. Hieronder vind je de meest veelbelovende bevindingen:

Kurkuma is een natuurlijke ontstekingsremmer

Curcumine heeft een krachtig ontstekingsremmend effect. Dat is ook de reden waarom kurkumapoeder en -supplementen worden aanbevolen voor mensen die lijden aan artrose, inflammatoire darmaandoeningen, bursitis of reumatoïde artritis. De ontstekingsremmende eigenschappen van kurkuma kunnen ook buikpijn die wordt veroorzaakt door het prikkelbare darmsyndroom verlichten (1, 2).

arts in de medische praktijk
Vergeet niet een arts te raadplegen als je kurkuma gebruikt maar last hebt van een onderliggende ziekte. (Bron: Raths: 30529473/ 123rf.com)

De antioxiderende eigenschappen van kurkuma kunnen verschillende ziekten voorkomen

Oxidatieve stress versnelt het verouderingsproces van het lichaam en verhoogt het risico op de vorming van hartaandoeningen, atherosclerose, diabetes type II, Alzheimer en Parkinson. Aangezien de meeste van deze aandoeningen ook een ontstekingscomponent hebben, wordt de inname van kurkuma dubbel aanbevolen, omdat het gelijktijdig antioxiderende en ontstekingsremmende eigenschappen heeft (3)

Als je last hebt van obesitas bestaan ​oxidatieve stress en ontstekingen naast elkaar, waardoor het risico op hartproblemen, beroertes, diabetes en een hoge bloeddruk toeneemt. Hoewel kurkuma niet voorgeschreven wordt als hulpmiddel om af te vallen, kan het dus om andere redenen alsnog een interessant voedingssupplement zijn voor mensen met obesitas (4).

De hepatoprotectieve eigenschappen van kurkuma zijn directe gevolgen van de antioxiderende werking van de voedingsstof en de bescherming tegen giftige en oxiderende stoffen. Kurkuma- en curcumine-supplementen beschermen de lever tegen niet-alcoholische leververvetting (5)

Kurkuma bevordert de spijsvertering

Met een stevige dosis kurkuma vermijd je een opgeblazen gevoel en winderigheid. Hierdoor laat je dus minder windjes. Bovendien stimuleert het de afscheiding van gal, wat nodig is om vetten te verteren en verlicht het een zware spijsvertering. Kurkuma voorkomt bovendien maagzweren, beschermt de lever en kalmeert bij sommige mensen klachten van het prikkelbare darmsyndroom (6, 7).

volle en poederkurkuma
Als je kurkuma via de mond inneemt heeft het ontstekingsremmende, spijsverterings-, antioxiderende, hypoglycemische en hepatoprotectieve eigenschappen. (Bron: Acevedo: 107404258/ 123rf.com)

Kurkuma kan diabetes type II voorkomen of helpen te behandelen

Curcumine is mogelijk een nieuw wapen in de strijd tegen diabetes type II. Kurkuma heeft hypoglycemische eigenschappen, wat betekent dat het het glucosegehalte in het bloed verlaagt. Het verbetert ook de insulinegevoeligheid in gevallen van insulineresistentie. Dankzij de antioxiderende en ontstekingsremmende werking voorkomt kurkuma zo complicaties die verband houden met diabetes type II en die de zenuwen, nieren en het gezichtsvermogen kunnen aantasten (8).

Diabetici die insuline gebruiken of orale anti-diabetica zoals metformine, worden afgeraden grote hoeveelheden kurkuma of kurkuma-supplementen te gebruiken zonder van tevoren een arts te raadplegen. De kurkuma of het supplement kan de bloedglucose teveel verlagen en op die manier hypoglykemie veroorzaken.

Kurkuma beschermt de hersenen en verbetert het geheugen

De antioxiderende en ontstekingsremmende werking van curcumine vermindert het risico op de ziekten van Alzheimer en Parkinson. De voedingsstof voorkomt bovendien cerebrale ischemie, oftewel een afname van de bloedstroom naar de hersenen. Een dagelijkse consumptie van kurkuma kan ook het geheugen verbeteren (9).

Kurkuma remt de groei van virussen, bacteriën, schimmels en parasieten af

Kurkuma verschaft een brede antimicrobiële activiteit en remt de groei van bacteriën. Curcumine is daarmee een krachtig antimicrobieel middel, of je het nu via de mond inneemt of op je huid aanbrengt. In de Ayurvedische geneeswijze worden kurkuma-zalven aangebracht op wonden en zweren om infectie te voorkomen en het genezingsproces te versnellen. Kurkuma remt bovendien de groei van de Helicobacter pylori-bacterie in de maag af (6).

kurkumapoeder
Kurkuma biedt veel voordelen, of je het nu als kruid of in de vorm van een supplement inneemt. (Bron: Vainillaychile: 30108576/ 123rf.com)

Waar wordt kurkuma voor gebruikt binnen de Ayurveda? 

Specialisten binnen de Ayurvedische geneeswijze beweren dat het gemakkelijker is om op te noemen waar kurkuma niet goed voor is, dan om al zijn toepassingen, voordelen en eigenschappen achter elkaar op te sommen. Het gebruik van kurkuma is het meest gevarieerd in de wereld van de Ayurveda. Hieronder zie je waar kurkuma allemaal voor wordt gebruikt binnen de Ayurveda (6, 10):

  • Ziekten die de lever en galblaas aantasten
  • Hoesten
  • Neusbijholteontsteking
  • Diarree
  • Anorexia
  • Pijn bij de menstruatie
  • Zweren, brandwonden en wonden
  • Rugpijn
  • Gewrichtspijn en ontstekingen
  • Artritis
  • Reumatische pijn
  • Astma
  • Allergieën
  • Ontstoken slijmvlies van het oog
  • Bloedarmoede
  • Voedselvergiftiging

Wat zijn de cosmetische eigenschappen van kurkuma?

Kurkuma kan verder helpen bij een scala aan huidproblemen. De antioxiderende, ontstekingsremmende, antimicrobiële en genezende eigenschappen van kurkuma zorgen ervoor dat de voedingsstof helpt bij de behandeling van acne, roodheid, irritatie en psoriasis. Kurkuma helpt bovendien om de veroudering van de huid door de zon tegen te gaan en de productie van talg in het geval van een vette huid te reguleren (6, 11).

Aan de andere kant heeft kurkuma een revitaliserend en verlichtend effect op de huid, terwijl het tegelijkertijd puistjes helpt voorkomen of verminderen. Kurkuma ondersteunt ook het herstellend vermogen van het haar. Het kruid is een natuurlijke remedie tegen vet haar en roos (6, 10).

Hoe gebruik je kurkuma gezond en veilig?

Zoals je eerder in dit artikel al kon lezen, biedt kurkuma een hoop voordelen voor je gezondheid. Toch kan de voedingsstof bij onverantwoord gebruik ook het tegenovergestelde effect hebben. Om kurkuma zo gezond mogelijk te gebruiken, raden we je aan de volgende tips in je achterhoofd te houden:

  • Houd je aan de aanbevolen dosering: Om te profiteren van de gezonde eigenschappen van kurkumapoeder, raden we je aan tussen de 1,5 g en 3 gram kurkuma per dag in te nemen. Controleer als je kurkuma-capsules of -tabletten koopt altijd het curcumine-gehalte per portie. Deze informatie vind je vaak op de achterkant van de verpakking. Het wordt aanbevolen om één tot drie keer per dag 200 tot 600 mg curcumine in te nemen (6, 7, 10).
  • Raadpleeg een arts als je een onderliggende ziekte hebt: Mensen met diabetes, bloedingsstoornissen of een andere ziekte moeten altijd van tevoren een arts bezoeken voordat ze kurkuma- of curcuminesupplementen gaan gebruiken. De arts kan dan beoordelen of suppletie zinvol is en of je je medicatie eventueel moet aanpassen.
  • Wees je ervan bewust dat kurkuma-supplementen niet voor iedereen geschikt zijn: Als je zwanger bent, borstvoeding geeft, last hebt van galweg-obstructie of je binnenkort laat opereren om galstenen te laten verwijderen, wordt het afgeraden om kurkuma- of curcuminesupplementen te gebruiken (10).
het bereiden van een gerecht met kurkuma
De antioxiderende, ontstekingsremmende, antimicrobiële en genezende eigenschappen van kurkuma zorgen ervoor dat de voedingsstof helpt bij de behandeling van acne, roodheid, irritatie en psoriasis. (Bron: Chinh le Duc: vudxj60mjoa/ Unsplash.com)

Is er overeenstemming tussen de alternatieve en reguliere geneeswijzen over de kankerbestrijdende eigenschappen van kurkuma?

Binnen de alternatieve geneeswijze wordt kurkuma gebruikt als onderdeel van de behandeling van bepaalde soorten kanker, zoals slokdarm-, karteldarm-, prostaat- en borstkanker. Specialisten uit deze geneeswijze beweren dat het kruid de ontwikkeling en groei van tumoren remt en uitzaaiingen voorkomt. Het is echter erg overhaast om te stellen dat kurkuma daarmee een middel tegen kanker is (10, 12).

Dankzij hun antioxiderende en ontstekingsremmende effecten zouden kurkuma en curcumine mutaties voorkomen die na verloop van tijd zouden resulteren in een tumor (9). De chemopreventieve eigenschappen van curcumine om kanker te voorkomen worden op dit moment verder bestudeerd.

Heeft liposomale curcumine dezelfde eigenschappen als kurkumapoeder?

Liposomale curcumine heeft inderdaad dezelfde eigenschappen als kurkumapoeder. Maar omdat het een geconcentreerd supplement is, heeft het een krachtiger effect. Liposomale curcumine-supplementen worden aanbevolen om pijn en stijfheid bij artritis te verlichten, de glykemische behandeling te versterken bij diabetes type II, symptomen van het prikkelbare darmsyndroom te behandelen en ontstekingen na een operatie te verminderen (12).

Om de opname van de curcumine te verbeteren, moet het worden gecombineerd met zwarte peper of lipiden. Liposomen zijn gemaakt van fosfolipiden die de curcumine beschermen, transporteren en op de juiste plek afleveren, klaar om door de darm te worden opgenomen. Hierdoor verbetert de gezonde werking en dan vooral de ontstekingsremmende eigenschappen, van de kurkuma (13).

Onze vloeibare liposomale curcumine is veganistisch en bevat geen gluten of suiker. We raden aan om één of twee keer per dag 5 ml vloeibare curcumine te nemen, opgelost in water of vruchtensap.


Onze conclusie

Hoe gezond is kurkuma? Binnen de wereld van de Ayurveda worden de geneeskrachtige en cosmetische eigenschappen van kurkuma al eeuwenlang erkend. Na decennia van onderzoek heeft ook de wetenschap de biologische activiteit van curcumine, de werkzame stof in kurkuma, bewezen. De ontstekingsremmende en antioxiderende eigenschappen zijn het meest interessant en hebben geleid tot de productie van de nodige kurkuma-supplementen.

Je kunt kurkuma op verschillende manieren gebruiken. Door kurkuma oraal in te nemen, helpt de stof om pijn bij artritis of het prikkelbare darmaandsyndroom te verlichten, de spijsvertering te bevorderen, atherosclerose te voorkomen en de bloedglucose te verlagen. Op de huid heeft de voedingsstof een verjongend effect en op het haar is het een natuurlijke remedie tegen vet haar en roos.

Ben je verrast door de gezonde eigenschappen van kurkuma? Wat denk je van liposomale kurkuma-supplementen? We zijn benieuwd naar jouw mening. Laat hieronder je reactie achter of deel dit artikel op social media.

Referenties(13)

  1. He Y et al. Curcumin, Inflammation, and Chronic Diseases: How Are They Linked? 2015.
  2. Shehzad A, Rehman G, Lee Y. Curcumin in inflammatory diseases. 2012.
  3. Li H et al. Curcumin, the golden spice in treating cardiovascular diseases. 2020.
  4. Bradford P. Curcumin and obesity. 2013.
  5. Farzaei M et al. Curcumin in Liver Diseases: A Systematic Review of the Cellular Mechanisms of Oxidative Stress and Clinical Perspective. 2018.
  6. Rathaur P, Raja W, Ramteke P, John S. Turmeric: the golden spice of life. 2012.
  7. Dulbecco P, Savarino V. Therapeutic potential of curcumin in digestive diseases. 2013.
  8. Ghorbani Z, Hekmatdoost A, Mirmiran P. Anti-Hyperglycemic and Insulin Sensitizer Effects of Turmeric and Its Principle Constituent Curcumin. 2014.
  9. Krup V, Prakash L, Harini A. Pharmacological Activities of Turmeric (Curcuma longa linn): A Review. 2013.
  10. Debjit Bhowmik C, Sampath Kumar K, Chandira M, Jayakar B. Turmeric: A Herbal and Traditional Medicine. 2009.
  11. Vaughn A, Branum A, Sivamani R. Effects of Turmeric (Curcuma longa) on Skin Health: A Systematic Review of the Clinical Evidence. 2016.
  12. Chattopadhyay I, Biswas K, Bandyopadhyay U, Banerjee R. Turmeric and curcumin: Biological actions and medicinal applications. 2004.
  13. Basnet P, Hussain H, Tho I, Skalko-Basnet N. Liposomal Delivery System Enhances Anti-Inflammatory Properties of Curcumin. 2005.
Vorige Kurkuma: Hoe moet je het gebruiken om je gezondheid te verbeteren? Volgende Je immuunsysteem versterken: Hoe verhoog je je weerstand?
Wetenschappelijk artikel
He Y et al. Curcumin, Inflammation, and Chronic Diseases: How Are They Linked? 2015.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Shehzad A, Rehman G, Lee Y. Curcumin in inflammatory diseases. 2012.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Li H et al. Curcumin, the golden spice in treating cardiovascular diseases. 2020.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Bradford P. Curcumin and obesity. 2013.
Ga naar bron
Literatuuronderzoek
Farzaei M et al. Curcumin in Liver Diseases: A Systematic Review of the Cellular Mechanisms of Oxidative Stress and Clinical Perspective. 2018.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Rathaur P, Raja W, Ramteke P, John S. Turmeric: the golden spice of life. 2012.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Dulbecco P, Savarino V. Therapeutic potential of curcumin in digestive diseases. 2013.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Ghorbani Z, Hekmatdoost A, Mirmiran P. Anti-Hyperglycemic and Insulin Sensitizer Effects of Turmeric and Its Principle Constituent Curcumin. 2014.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Krup V, Prakash L, Harini A. Pharmacological Activities of Turmeric (Curcuma longa linn): A Review. 2013.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Debjit Bhowmik C, Sampath Kumar K, Chandira M, Jayakar B. Turmeric: A Herbal and Traditional Medicine. 2009.
Ga naar bron
Literatuuronderzoek
Vaughn A, Branum A, Sivamani R. Effects of Turmeric (Curcuma longa) on Skin Health: A Systematic Review of the Clinical Evidence. 2016.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Chattopadhyay I, Biswas K, Bandyopadhyay U, Banerjee R. Turmeric and curcumin: Biological actions and medicinal applications. 2004.
Ga naar bron
Wetenschappelijk artikel
Basnet P, Hussain H, Tho I, Skalko-Basnet N. Liposomal Delivery System Enhances Anti-Inflammatory Properties of Curcumin. 2005.
Ga naar bron